Οι δικοί μας:

Δημήτρης Λιβιεράτος (1927-2023)

Στις 16 Ιουνίου 2023, έσβησε σε ηλικία 96 χρονών, μία από τις εμβληματικές φυσιογνωμίες του μεταπολεμικού ελληνικού επαναστατικού κινήματος. Ο σύντροφος Μίμης Λιβιεράτος δεν είναι πια μαζί μας!

“4” τεύχος 11, Ιούλης 2023

Ο νεαρός αντάρτης του ΕΛΑΣ, ο τελευταίος εναπομείνας σύνεδρος του ιδρυτικού συνεδρίου του Κομμουνιστικού Διεθνιστικού Κόμματος Ελλάδας, του ελληνικού τμήματος της 4ης Διεθνούς, ο μακρονησιώτης αγωνιστής, ο υπεύθυνος του παράνομου εργοστασίου όπλων στην έρημο Σαχάρα για λογαριασμό του αλγερίνικου FLN, ο αντιδικτατορικός αγωνιστής, ο σύντροφος Μίμης, σημείο αναφοράς για όλο το ελληνικό τροτσκιστικό κίνημα, έφυγε.

Ο Μίμης Λιβιεράτος γεννήθηκε το 1927 στα Πετράλωνα, όπου και ζούσε μέχρι σήμερα. Στη διάρκεια της Κατοχής συμμετείχε αρχικά στην ομάδα της Νέας Εποχής, που συγκροτήθηκε γύρω από τον Κώστα Αναστασιάδη και στην οποία συμμετείχαν, μεταξύ των άλλων, αρκετοί νέοι αγωνιστές, όπως ήταν ο Γιώργης Δαλαβάγγας –επιστήθιος φίλος του Μίμη για μια ζωή-, ο Λεωνίδας Κύρκος, ο Κορνήλιος Καστοριάδης, αλλά και αγωνιστές όπως ο Γιάννης Κορδάτος. Εν συνεχεία ήλθαν σε επαφή με τον τυπογράφο και παλιό γραμματέα του ΚΚΕ, τον Θωμά Αποστολίδη, και μαζί με άλλους αγωνιστές συγκρότησαν το Επαναστατικό Σοσιαλιστικό (Κομμουνιστικό) Κόμμα Ελλάδας (ΕΣ(Κ)ΚΕ) με έντυπο αρχικά τη Σοσιαλιστική Ιδέα και εν συνεχεία την Κόκκινη Σημαία. Ο Μίμης προσχώρησε στον ΕΛΑΣ και φοίτησε στη Σχολή Εφέδρων Αξιωματικών του. Το ΕΣ(Κ)ΚΕ μετά την Απελευθέρωση και τον Δεκέμβρη του 1944 προσχώρησε στην ΕΛΔ και σχηματίστηκε το ΣΚ-ΕΛΔ. Ο Μίμης και μια ομάδα, συνολικά περί τους 15 αγωνιστές, συγκρότησαν ανεξάρτητη τάση και συμμετείχαν στις συζητήσεις για το νέο επαναστατικό κόμμα μαζί με το ΕΔΚΕ, το ΔΕΚΕ και την Περιφερειακή Επιτροπή Θεσσαλονίκης του Διεθνιστικού Κομμουνιστικού Κόμματος. Εν συνεχεία αποχώρησαν από το ΣΚ-ΕΛΔΑ και πήραν αποφασιστικά μέρος στο ιδρυτικό συνέδριο του ΚΔΚΕ (ελληνικού τμήματος της 4ης Διεθνούς), που πραγματοποιήθηκε στα τέλη του Ιούλη του 1946, σε μια χαράδρα της Πεντέλης, ενώ και το 2ο συνέδριο του κόμματος πραγματοποιήθηκε σε βαθιά παρανομία το 1948.

Στη συνέχεια ο σύντροφος Λιβιεράτος υπηρέτησε τη στρατιωτική του θητεία στη Μακρόνησο, όπου βρίσκονταν αρκετά μέλη και στελέχη του πλέον παράνομου ΚΔΚΕ. Στη δεκαετία του 1950 μαζί με άλλους συντρόφους και νεολαίους σοσιαλιστές συγκρότησαν τον Σοσιαλιστικό Σύνδεσμο Νέων. Από το 1951 συμμετείχε στο Κίνημα Ελεύθερου Συνδικαλισμού του Δημήτρη Στρατή και το 1955 στο Δημοκρατικό Συνδικαλιστικό Κίνημα. Και στο πέμπτο συνέδριο του ΚΔΚΕ, που αποφασίστηκε ως ταχτική οικοδόμησης ο εισοδισμός στην ΕΔΑ, ο σύντροφος Μίμης ήταν ένας από τους πρωταγωνιστές. Λίγο αργότερα, με εντολή της Διεθνούς, που είχε πρωταγωνιστήσει στο κίνημα αλληλεγγύης με το FLN της Αλγερίας, ο Μ. Λιβιεράτος έφυγε για το Μαρόκο. Μέσα στην έρημο, με απίστευτες δυσκολίες, με μια ομάδα Ευρωπαίων επαναστατών –από ελληνικής πλευράς συμμετέχει και ο σύντροφος Θεοδόσης Θωμαδάκης– συγκροτούν ένα παράνομο εργοστάσιο όπλων (για τουφέκια και όλμους), όπως καταγράφει ο ίδιος εξαιρετικά στο βιβλίο του Το αόρατο εργοστάσιο.

Μετά τη νίκη της αλγερίνικης επανάστασης ο Λιβιεράτος επιστρέφει στην Ελλάδα, όπου το ΚΔΚΕ εκδίδει ήδη από το 1959 το Μαρξιστικό Δελτίο και από το 1964 το περιοδικό Ο λόγος μας. Αρθρογραφεί και στα δύο, είναι μέλος της Κεντρικής Επιτροπής και του Πολιτικού Γραφείου και συμμετέχει σε όλους τους αγώνες που αναπτύσσονται εκείνη την περίοδο και φυσικά στα Ιουλιανά. Την ημέρα του πραξικοπήματος σε μία γρήγορη συνεδρία αποφασίζεται η δημιουργία των Δημοκρατικών Επιτροπών Αντίστασης (ΔΕΑ) –οι οποίες αναπτύσσονται γρήγορα. Ο σύντροφος Μίμης γλιτώνει τη σύλληψη και καταφεύγει αρχικά στη Γαλλία και εν συνεχεία στη Γερμανία. Έχοντας αποχωρήσει από το τμήμα και τη Διεθνή, συνεργάζεται με τον Πάμπλο και με το ΠΑΚ, ενώ εκδίδει και κυκλοφορεί μεταξύ των Ελλήνων μεταναστών την Απελευθέρωση.

Ο σύντροφος επιστρέφει στην Αθήνα με την πτώση της δικτατορίας και μαζί με μία ομάδα παλαιών μελών του τμήματος της 4ης Διεθνούς εντάσσονται στο ΠΑΣΟΚ. Γίνεται μέλος του πρώτου Εκτελεστικού Γραφείου του κόμματος ενώ ο Γιώργος Δαλαβάγγας μέλος της Κεντρικής Επιτροπής. Από το ΠΑΣΟΚ θα αποχωρήσουν το 1977 και μαζί με άλλους παλιούς αγωνιστές θα συγκροτήσουν την Ενότητα και θα εκδίδουν και το ομώνυμο έντυπο για χρόνια. Μετά από την Ενότητα ο σύντροφος Μίμης Λιβιεράτος δεν θα ενταχθεί σε καμία από τις οργανώσεις του τροτσκιστικού κινήματος, διατηρώντας συντροφικές σχέσεις σχεδόν με όλες.

Ασχολήθηκε επιμόνως με την ιστορία του εργατικού κινήματος, επιχειρώντας να διασώσει τη μνήμη των ταξικών αγώνων πριν από τον Πόλεμο εκδίδοντας τέσσερις τόμους, μεταξύ άλλων για την ιστορία της ΓΣΕΕ, για τα Ιουλιανά, ενώ κυκλοφόρησε και δεκάδες φυλλάδια ως έκδοση της Ενότητας, που κυκλοφορούσε για πολλές χρόνια με οικονομικές ειδήσεις και αναλύσεις. Διαχρονικά συνεργάτης και στις δικές μας επεξεργασίες τόσο μέσω των εντύπων μας (βλέπε και πιο κάτω) όσο και στις συναντήσεις μας, ο Μίμης Λιβιεράτος παρέμεινε ένας πολύτιμος σύντροφος για εμάς, αλλά αποτελεί και γενικότερα ιστορική παρακαταθήκη του τροτσκιστικού κινήματος.

της Σύνταξης

Μερικά από τα άρθρα που έγγραφε συστηματικά ο Μίμης Λιβιεράτος για εμάς βρίσκονται στο site της ΤΠΤ-”4” και μπορούν να βρεθούν στις παραπομπές:

Δημήτρης Λιβιεράτος: