Γαλλία:
Νέο Λαϊκό Μέτωπο, μια νίκη της λαϊκής κινητοποίησης
του Χρήστου Ιωνά, 20/6/2024
Περιοδικό “4”, αρ. 13, Ιούλιος 2024
Πολλοί σχολιαστές της ελληνικής ριζοσπαστικής αριστεράς, ιδιαίτερα όσοι (αυτο)θεωρούνται “επαναστατικές αυθεντίες”, δίνουν μια ιδιαίτερη σφραγίδα στη συμφωνία που συνήψαν τα διάφορα κόμματα της αριστεράς στη Γαλλία (και στην οποία εντάχθηκε αργότερα και το NPA): αυτή θα ήταν μια συμφωνία διαδρόμων μεταξύ ρεφορμιστών, για να μπορέσουν καλύτερα να παραπλανήσουν τις λαϊκές μάζες, όπως το είχε κάνει στην εποχή του και ένας Μιτεράν ή και αργότερα, το 1997 με 2002, η “πληθυντική αριστερά”. Μια τέτοια ερμηνεία, όμως, είναι εξίσου λαθεμένη με την άλλη ερμηνεία που προέρχεται από την κεντρο-αριστερά, με έναν Νίκο Παπά π.χ. να καλεί σε ένα “Λαϊκό Μέτωπο” στην Ελλάδα, το οποίο θα ήταν μια συμμαχία μεταξύ Σύριζα και ΠΑΣΟΚ. Ευτυχώς, αυτά που συμβαίνουν στη Γαλλία είναι πολύ πιο πλούσια και πιο ενθαρρυντικά από τις δύο αυτές εκδοχές του ίδιου λάθους.
Πράγματι, καταρχάς, η συμφωνία που συνήψαν οι δυνάμεις της αριστεράς (ΚΚ Γαλλίας, Σοσιαλιστικό Κόμμα, οικολόγοι και Ανυπότακτη Γαλλία) κατέστη δυνατή χάρη σε έναν Μακρόν που με τους πολιτικάντικους υπολογισμούς κάποιου που θεωρεί τον εαυτό του σοφότερο απ’όλους διέλυσε τη Βουλή μετά το θλιβερό σκόρ της ακροδεξιάς στις ευρωεκλογές. Με τις εκλογές, έτσι, να προγραμματίζονται για τις 30 Ιουνίου (με δεύτερο γύρο στις 7 Ιουλίου), ο κίνδυνος είναι πολύ πραγματικός, να πάρει την πλειοψηφία και να σχηματίσει κυβέρνηση το RN (της Λε Πεν). Όμως, υπάρχει και ένας δεύτερος λόγος, που προέρχεται από το ίδιο το σύνολο της κοινωνικής και πολιτικής αριστεράς. Γιατί, κατά τα τελευταία χρόνια, ο συνασπισμός της αριστεράς που είχε εκλεγεί το 2022 (η Nupes) είχε ήδη τιναχτεί στον αέρα, στριμωγμένος ανάμεσα σε μια ρεφορμιστική κοινωνική γραμμή και σε μια αυταρχική συμπεριφορά της Ανυπότακτης Γαλλίας του Μελανσόν. Ο Ναπολέων ο 3ος, ο μικρός, που είναι στην πραγματικότητα ο Μακρόν, θεωρούσε έτσι ότι, με όλους αυτούς τους κατακερματισμούς, έχει τελειώσει με την αριστερά.
Όμως, έπεσε απολύτως έξω και αυτό για έναν λόγο που εμάς μας χαροποιεί: το κοινωνικό κίνημα διέλυσε τους υπολογισμούς αυτού του πολιτικάντη που, όπως και η Λε Πεν, υπηρετεί τους υπερ-πλούσιους! Πράγματι, ήδη από την Κυριακή των ευρωεκλογών, στις 9 Ιουνίου, οργανώθηκαν αντιφασιστικές διαδηλώσεις στις μεγάλες πόλεις της Γαλλίας με μία σαφή απαίτηση: να ενωθούν τα “επίσημα” κόμματα της αριστεράς απέναντι στο φασιστικό κίνδυνο, με πολύ σαφή κύριο σύνθημα: “Μη μας προδώσετε!”. Έτσι, είναι η λαϊκή βάση που επέβαλε στα κόμματα της αριστεράς να συναντηθούν ήδη από την επομένη και να συμφωνήσουν στην ιδέα μιας ενότητας, που θα ολοκληρωθεί δύο μέρες μετά.
Αλλά αυτό δεν έγινε καθόλου απλώς αυθόρμητα, σε μια πολιτική κατάσταση που είναι μάλλον απελπιστική. Το ωραίο αυτό παράδειγμα Ενιαίου Μετώπου είναι το αποτέλεσμα τουλάχιστον τριών παραγόντων:
- Πρώτα-πρώτα, το ότι οι νέοι των κομμάτων της ρεφορμιστικής αριστεράς αρνήθηκαν τη διαίρεση των “πιο ηλικιωμένων” ηγεσιών τους και βρίσκονταν μεταξύ τους τακτικά για να το προωθήσουν. Την Κυριακή το βράδυ, χιλιάδες νέοι βγήκαν στους δρόμους, για να απαιτήσουν από την αριστερά να πάρει τις ευθύνες της απέναντι στους φασίστες.
- Δεύτερο στοιχείο: το NPA, ιδιαίτερα με μια συστημική καμπάνια στα κοινωνικά δίκτυα του συντρόφου μας του Ολιβιέ Μπεζανσενό, προειδοποιούσε εδώ και μήνες για τον κίνδυνο αυτόν και για την ανάγκη ενός “όλοι και όλες μαζί”, για να αποφύγουμε το να βρεθούμε με την Λε Πεν στην εξουσία.
- Το τρίτο, καθοριστικό, στοιχείο, είναι ότι, παρόλο που γνωρίσαμε ήττα στη μαζική κινητοποίηση κατά της συνταξιοδοτικής “μεταρρύθμισης” του Μακρόν το 2023, ωστόσο η ενότητα που επετεύχθη, σε αυτή την περίσταση, μεταξύ των συνδικάτων καταγράφηκε πιο μόνιμα στη συνείδηση ως ο αναγκαίος μοχλός για να πάνε όσο γίνεται πιο μακρυά οι αγώνες. Το ότι μερικές αριστερίστικες (στην πραγματικότητα δεξιές) σέκτες καταδικάζουν τη συμφωνία δεν ενδιαφέρει περίπου κανέναν στο κοινωνικό και πολιτικό χώρο της αριστεράς, που με αυτόν τον τρόπο κατάφερε ήδη μια πρώτη νίκη, απεικονίζοντας έμπρακτα, και όχι μόνο εκλογικά, το “Όλοι και όλες μαζί κατά του φασιστικού κινδύνου”.
Βέβαια, για τη συνέχεια, η νίκη επί της Λε Πεν και του Μακρόν δεν είναι ακόμα σίγουρη, με το προεδρικό στρατόπεδο να έχει βάλει στο στόχαστρο βασικά την αριστερά, με την ίδια γλώσσα που χρησιμοποιούν και οι φασίστες. Όμως, σε κάθε περίπτωση, το Ενιαίο αυτό Μέτωπο, που προφανώς είναι εύθραυστο εξαιτίας και των ταχύτατων συνθηκών της συγκρότησής του, θα αποβεί εξαιρετικά σημαντικό στις μάχες που έρχονται, όποιο και να είναι το αποτέλεσμα των εκλογών.
Συμπερασματικό ερώτημα για την Ελλάδα: μήπως μια ανάλογη διαδικασία θα ήταν αδύνατη στην Ελλάδα; Προφανώς, δεν υπάρχουν βεβαιότητες, αλλά είμαστε όλες και όλοι αντιμέτωποι με το θανάσιμο δηλητήριο της διάσπασης και της αυτοϊκανοποίησης (για παράδειγμα είναι πραγματικά ντροπή όλες οι δυνάμεις της αριστεράς και της “κεντροαριστεράς”, από το Σύριζα ώς την Ανταρσύα, να προσπαθούν να χαρούν με το δικό της σκορ η καθεμιά, όταν το μόνο κόμμα που αυξάνει τα ποσοστά του είναι του φασίστα Βελόπουλου, …). Και αυτό το δηλητήριο θα πρέπει να το αντικρούσουμε, βασιζόμενοι και στην προφανή εμπειρία του Ενιαίου Μετώπου, επαναλαμβάνοντάς την και σε άλλους τομείς για να μπορέσουμε να οικοδομήσουμε την αναγκαία αριστερή εναλλακτική απέναντι σε μια όλο και πιο ακροδεξιά δεξιά.
Υπάρχει άλλωστε και πρόσφατη εμπειρία εδώ, π.χ. με την θαυμαστή κινητοποίηση κατά των ιδιωτικών πανεπιστημίων. Μόνο ειδικοί σε πολιτικάντικους κώδικες θα μπορούσαν να μαντέψουν αν το ένα ή το άλλο μπλοκ στις διαδηλώσεις ήταν μπλοκ της ΚΝΕ, των ΕΑΑΚ ή άλλων. Αυτό που έκανε τη δύναμη του κινήματος ήταν ακριβώς η ενότητα στη δράση και είναι αναγκαίο να στηριχτούμε στο μαζικό αυτό κίνημα, ενωμένο στη δράση, για να μπορέσουμε να θέσουμε και το ζήτημα της οικοδόμησης μιας αριστερής εναλλακτικής: Γιατί, όπως και να ονομαστεί, Λαϊκό Μέτωπο, Ριζοσπαστική Ενότητα, κλπ., αυτό που μετράει είναι να εξαναγκαστούν οι ρεφορμιστικές δυνάμεις να αναλάβουν τις ευθύνες τους για να σταματήσουμε την καταστροφική κυριαρχία της δεξιάς.
Το 1936 στη Γαλλία, το πρόγραμμα του Λαϊκού Μετώπου ήταν εξαιρετικά μετριοπαθές: Αυτό που μέτρησε είναι ότι, μετά τη νίκη απέναντι σε μια φασίζουσα δεξιά, ήταν η γενική απεργία που επέβαλε και το 40-ωρο και τις πληρωμένες διακοπές!
Χ. Ιωνάς
20/6/2024
Περιοδικό “4”, αρ. 13, Ιούλιος 2024
ΤΠΤ - "4" 
[…] [Το ίδιο κείμενο στα ελληνικά] […]
[…] Γαλλία: Νέο Λαϊκό Μέτωπο, μια νίκη της λαϊκής κινητοποί… | σελ.4 [Et en français: Nouveau Front Populaire, une victoire de la mobilisation populaire] […]