Διεθνής Επιτροπή (της 4ης Διεθνούς), 25/2/2026

Όχι στην Ευρώπη του πολέμου!

Όχι στον ευρωπαϊκό επανεξοπλισμό!

Η ιστορική κρίση του καπιταλισμού αρχίζει να έχει ορατές επιπτώσεις σε όλα τα επίπεδα. Οι ιμπεριαλιστικές και οι ενδο-ιμπεριαλιστικές συγκρούσεις που τροφοδοτούνται από τις περιφερειακές δυνάμεις οδηγούν σε ανοιχτούς πολέμους. Η επίθεση της Ρωσίας ενάντια στην Ουκρανία τροφοδοτεί την επαναστρατιωτικοποίηση της ευρωπαϊκής αστικής τάξης. Ο γενοκτονικός πόλεμος που ξεκίνησε το Ισραήλ έχει οδηγήσει σε νεοαποικιακές «ειρηνευτικές συμφωνίες» στην Παλαιστίνη, ενώ ο αμερικανικός ιμπεριαλισμός χρησιμοποιεί για άλλη μια φορά και τη στρατιωτική επέμβαση στη Λατινική Αμερική, αλλά ταυτόχρονα και την επιβολή ενός απάνθρωπου αποκλεισμού κατά της Κούβας. Υπάρχουν και άλλοι πόλεμοι εναντίον λαών και μειονοτήτων στην Υεμένη, τη Βιρμανία, το Σουδάν, το Κονγκό, τη Συρία και το αφρικανικό Σαχέλ.

Οι ενέργειες των ΗΠΑ, η απαγωγή του Μαδούρο και της συζύγου του στη Βενεζουέλα και η απειλή εισβολής στη Γροιλανδία τον Ιανουάριο του 2026, συμβάλλουν στην αποσταθεροποίηση και στην ιδέα ότι ο επανεξοπλισμός θα ήταν αναγκαίος.

Η 4η Διεθνής και τα τμήματά της απορρίπτουν την καπιταλιστική έννοια μιας «ασφάλειας» που θα απαιτούσε ακόμη μεγαλύτερη ανάπτυξη των όπλων μαζικής καταστροφής. Η Ευρώπη είναι ήδη γερά στρατιωτικοποιημένη και πλήττεται από χρόνια λιτότητας και περικοπών στις δημόσιες υπηρεσίες. Όμως, όταν είναι να βρεθούν χρήματα για τη βιομηχανία όπλων, τότε δεν υπάρχει πρόβλημα να βρεθούν λεφτά!

Οι φιλελεύθερες «δημοκρατίες» γίνονται όλο και πιο αυταρχικές· οι μεγάλες επιχειρήσεις αναζητούν τρόπους για να βγουν από τη διαρθρωτική κρίση κερδοφορίας, εξασφαλίζοντας μεγαλύτερα κέρδη χωρίς κοινωνική ανάπτυξη· η πράσινη μετάβαση που υποσχέθηκαν οι ελίτ μετατράπηκε, χωρίς καμιά δημόσια συζήτηση, σε εκθετική αύξηση των στρατιωτικών δαπανών σε διεθνές επίπεδο.

Ο πολεμικός ανταγωνισμός δεν είναι ανεξάρτητος από την άνοδο του ρατσισμού και του φασισμού σε ολόκληρη την ήπειρο, ή από την επέκταση της Frontex και του Συμφώνου για το Άσυλο και τη Μετανάστευση. Η μαζική παρακολούθηση, η στρατιωτικοποίηση των συνόρων και οι επιθέσεις εναντίον των προσφύγων είναι αυτό που σχεδιάζει η άρχουσα τάξη για όλους μας, καθώς η κλιματική κρίση βαθαίνει και η κοινωνία γίνεται λιγότερο σταθερή. Ο ρατσισμός και ο φασισμός βρίσκονται σε άνοδο στην Ευρώπη, και τα καπιταλιστικά κράτη ενισχύονται. Στην Ευρώπη, αυτό μεταφράζεται σε σκλήρυνση της πολιτικής κατά των μεταναστών. Όχι μόνο στα σύνορα, αλλά και μέσα στις ευρωπαϊκές χώρες και στις διαδρομές προς αυτές.

Στην πραγματικότητα, η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται εν μέσω μιας άνευ προηγουμένου αύξησης των στρατιωτικών δαπανών: έως και 800 δισεκατομμύρια σε τέσσερα χρόνια. Για το σκοπό αυτό, προτείνει μάλιστα να χαλαρώσει τους πάντα ισχύοντες κανόνες δημοσιονομικής πειθαρχίας, επιτρέποντας στα 27 κράτη μέλη να αναλάβουν χρέος· ενθαρρύνει τα κράτη σε νέο δανεισμό, μέσω της μεταρρύθμισης της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (EIB/BEI), και ακόμη και σε εκτροπή των πόρων που προορίζονται για τα ταμεία συνοχής προς στρατιωτικές δαπάνες. Οι ίδιοι αυτοί που μας έλεγαν ότι μια κοινωνική Ευρώπη δεν θα μπορούσε να χρηματοδοτηθεί προωθούν τώρα μια Ευρώπη του πολέμου, του μιλιταρισμού και των συρματοπλέγμάτων.

Πρόκειται για πραγματική αλλαγή παραδείγματος, που στοχεύει όχι μόνο στην ενίσχυση των στρατιωτικών δαπανών, αλλά και στην προώθηση της ευρωπαϊκής επανεκβιομηχάνισης μέσω του στρατιωτικού, την ίδια ώρα που συνεχίζει να καταστρέφει τις δημόσιες υπηρεσίες και την κοινωνική προστασία. Το όραμα αυτό για την ευρωπαϊκή άμυνα, όπως έχει διατυπωθεί και στο έγγραφο «Στρατηγικός Πυξίδα για την Ασφάλεια και την Άμυνα», δεν βασίζεται πλέον στη διατήρηση της ειρήνης, αλλά στην προστασία κρίσιμων υποδομών, στην ενεργειακή ασφάλεια, στον έλεγχο των συνόρων και στην προστασία «βασικών εμπορικών διαδρομών». Με άλλα λόγια, ο στόχος είναι η προστασία των ευρωπαϊκών αποικιακών συμφερόντων μέσω της διασφάλισης της «στρατηγικής αυτονομίας» της ΕΕ, εξακολουθώντας σε τελική ανάλυση να υπόκειται στα σχέδια της αμερικανικής αυτοκρατορίας και του ΝΑΤΟ, ως του ένοπλου βραχίονα της. Είναι αυτή η Ευρωπαϊκή Ένωση που συνέχισε να διευκολύνει με διάφορους τρόπους την παράδοση όπλων στο Ισραήλ για τη διεξαγωγή της γενοκτονίας του παλαιστινιακού λαού.

Με τον τρόπο αυτόν, ο τόσο πολυδιαφημισμένος μετασχηματισμός του παραγωγικού μοντέλου καθώς και η ενεργειακή μετάβαση, που είναι αναγκαία για την απομάκρυνση από τον άνθρακα, θάφτηκαν κάτω από τις βόμβες. Αλλά ο ευρωπαϊκός αγώνας εξοπλισμών, εκτός από το ότι αναδεικνύει την αποτυχία του greenwashing, αντιπροσωπεύει και μια επιτάχυνση προς την άβυσσο της κλιματικής έκτακτης ανάγκης. Βασικά και σπάνια υλικά θα χρησιμοποιούνται πλέον και στα ευρωπαϊκά σχέδια επανεξοπλισμού, ενώ θα χρειαζόταν, αντίστροφα, για να εξασφαλιστεί η οικοσοσιαλιστική μετάβαση. Ο ευρωπαϊκός επανεξοπλισμός, όπως και ο ο ανταγωνισμός για την λεγόμενη “γενετική (ή δημιουργική) τεχνητή νοημοσύνη” [Generative AI], αντιπροσωπεύει μια πραγματική επιταχυνόμενη φυγή προς την κλιματική άβυσσο.

Η επαναστρατιωτικοποίηση και το κλείσιμο των συνόρων έχουν γίνει ο ακρογωνιαίος λίθος του νέου σχεδίου για μια «Ευρώπη – δύναμη» στο πλαίσιο της παγκόσμιας πολυκρίσης, συμπληρώνοντας τον δογματισμό της αγοράς που επικρατούσε ως τώρα. Η ιμπεριαλιστική εισβολή του Πούτιν λειτούργησε ως ο καταλύτης για τη μιλιταριστική επίθεση του ευρωπαϊκού επανεξοπλισμού, προσφέροντας τη βάση για την κατασκευή ενός ισχυρού αισθήματος ανασφάλειας.

Μια στρατηγική σοκ, με τα τύμπανα του πολέμου να ηχούν στο παρασκήνιο, χρησιμοποιείται από τις ευρωπαϊκές ελίτ όχι μόνο για να εκπληρώσουν τον παλιό τους στόχο για ευρωπαϊκή στρατιωτική ενοποίηση, αλλά και για να ενισχύσουν ένα μοντέλο ολιγαρχικού και τεχνοκρατικού φεντεραλισμού. Καθώς ο δικός μας αγώνας δεν είναι για μια ΕΕ ανεξάρτητη από τις ΗΠΑ, τη Ρωσία και την Κίνα –με βάση την ενίσχυση της δικής της ιμπεριαλιστικής και αποικιοκρατικής στρατηγικής–, αλλά για την οικοδόμηση ενός οικοσοσιαλιστικού ευρωπαϊκού ορίζοντα που να πλέκει σχέσεις αλληλεγγύης και αμοιβαίας υποστήριξης με τους άλλους λαούς.

Χωρίς ανεξάρτητη διεθνιστική πολιτική, η εργατική τάξη και οι λαοί της Ευρώπης είναι καταδικασμένοι να γίνουν μαριονέτες στα χέρια των μεγάλων δυνάμεων· η οικονομία θα συγκεντρώνεται ακόμη περισσότερο στη στρατιωτική βιομηχανία και στην οικολογική λεηλασία, και η εργατική τάξη δεν θα είναι τίποτα περισσότερο από κρέας για σφαγή στα χέρια των πολεμοχαρών κυβερνήσεων.

Για όλους αυτούς τους λόγους, καλούμε τους λαούς της Ευρώπης να ξεσηκωθούν ενάντια στον επανεξοπλισμό και την πολεμική οικονομία που προωθούν η ΕΕ και οι κυβερνήσεις της.

Πρέπει να επιδιώξουν διεθνιστικές συμμαχίες για να αντιμετωπιστεί ο κίνδυνος ενός νέου παγκόσμιου πολέμου και η πυρηνική απειλή που αναδύεται στον ορίζοντα.

Πρέπει να στρατευτούμε σε μια αντιμιλιταριστική και διεθνιστική πολιτική που να απορρίπτει τον ιμπεριαλισμό σε όλες του τις μορφές.

Απορρίπτουμε τον εθνικισμό και τις εθνικές προκαταλήψεις. Το πολιτικό μας σχέδιο είναι να ενώσουμε τους λαούς της Ευρώπης, από τη Ρωσία έως την Ιρλανδία, από τη Νορβηγία έως την Ιταλία, σε έναν κοινό αγώνα ενάντια στις καπιταλιστικές κυβερνήσεις τους και στον ιμπεριαλισμό.

Πρέπει να αντιταχθούμε σε οποιαδήποτε αύξηση των στρατιωτικών προϋπολογισμών στις χώρες μας και να διεξάγουμε έναν διεθνιστικό αγώνα ενάντια στα νέα σχέδια στρατιωτικής θητείας που εγγράφονται σε αυτή τη διαδικασία στρατιωτικοποίησης.

Πρέπει να συνδέσουμε τον αγώνα για το κλίμα με τον αγώνα ενάντια στον μιλιταρισμό, καθώς ένα οικοσοσιαλιστικό μέλλον είναι ασύμβατο με κάθε διαδικασία ιμπεριαλιστικού επανεξοπλισμού.

Αγωνιζόμαστε για τον τερματισμό του εμπορίου όπλων και για τη μετατροπή της παραγωγής όπλων σε κοινωνική παραγωγή.

Απαιτούμε τη διάλυση των στρατιωτικών μπλοκ του ΝΑΤΟ και του CSTO (ΟΣΣΑ).

Σε αυτή την κατάσταση, συνθήματα όπως «πόλεμος στον πόλεμο», «κάτω οι στρατιωτικοί προϋπολογισμοί» και «ενάντια στη στρατιωτική θητεία» πρέπει να χρησιμεύσουν για να οπλίσουν πολιτικά ένα αντιμιλιταριστικό κίνημα που στοχεύει στο να περιορίσει την ικανότητα των αστικών μας τάξεων να προωθήσουν έναν επανεξοπλισμό που ενθαρρύνει την ανάπτυξη της ακροδεξιάς, αυξάνει την εσωτερική και συνοριακή καταστολή και φέρνει πιο κοντά την πιθανότητα ενός πολέμου.

Μόνο ένας οικοσοσιαλιστικός κόσμος μπορεί να τερματίσει την απειλή του πολέμου. Αντί αυτού, πρέπει να εστιάσουμε στις προσπάθειες της ανθρωπότητας για βελτίωση της ζωής για όλους, διασφαλίζοντας οι πόροι να κατανέμονται δημοκρατικά και δίκαια για να εξασφαλίσουμε μια καλύτερη ζωή, πέρα από ασταμάτητη εκμετάλλευση και από αυταρχική καταπίεση.

Πρέπει να υποστηρίξουμε τις κινητοποιήσεις και τις απεργίες ενάντια στον ιμπεριαλιστικό επανεξοπλισμό που οργανώνονται από τις εργατικές οργανώσεις σε χώρες όπως η Ιταλία, καθώς και κινητοποιήσεις όπως αυτές που θα πραγματοποιηθούν στις 5 Μαρτίου σε διάφορες πόλεις της Γερμανίας και στις 28 Μαρτίου στη Ρώμη.