ΚΝΕ, συνδιάσκεψη: Λάθος «κινήσεις»;

Σπάρτακος 29, Μάρτης 1991

Συνδιάσκεψη της ΚΝΕ:

ΛΑΘΟΣ «ΚΙΝΗΣΕΙΣ»;

του Σ. Ορφανογιάννη

Στις 9 και 10 Μάρτη έγινε η έκτακτη πανελλαδική συνδιάσκεψη της ΚΝΕ στο Πάντειο Πανεπιστήμιο παρουσία 150 και πλέον συνέδρων. Η συζήτηση περιστράφηκε γύρω από την πρόταση της πλειοψηφίας του απερχόμενου Κ.Σ. της ΚΝΕ για την «πολιτική ενοποίηση των αγωνιστών του νεολαιίστικου κινήματος». Ο Σταύρος Ορφανογιάννης επιχειρεί μια πρώτη διερεύνηση της πρότασης αυτής επισημαίνοντας τις αντιφάσεις και τη δυναμική της.

Η ΚΝΕ, όπως και το ΝΑΡ εξάλλου, αντιμετωπίζει τη μοναξιά του περιθωρίου με έναν αντιφατικό τρόπο. Δέχεται πιέσεις από πολλές κατευθύνσεις. Από το παρελθόν της που τη σπρώχνει στο γνώριμο δρόμο της μαζικής δραστηριότητας που η οργανωτική χαλαρότητα, η πολιτική ρευστότητα και η τάση απογοήτευσης και αποστράτευσης δεν της το επιτρέπουν. Από το παρόν όπου βλέπει τις προτάσεις της να γίνονται αποδεκτές σε επιμέρους μαζικούς χώρους, να συσπειρώνουν αγωνιστές στη δράση, να βρίσκει, δηλαδή, μια απήχηση που όμως δεν οφείλεται σε μια γερή οργάνωση και τη συντονισμένη δράση των μελών της ούτε στην ακτινοβολία της γενικότερης πολιτικής της. Και από το μέλλον -την ανάγκη που βλέπει για μια πιο στέρεη και μόνιμη πολιτική συγκρότηση της ριζοσπαστικής νεολαίας χωρίς όμως να έχει ή να θέλει να διατυπώσει ένα συνολικό πολιτικό και προγραμματικό πλαίσιο (για να μην καπελώσει;) ικανό να λειτουργήσει συσπειρωτικά.

Ενα δεύτερο πρόβλημα είναι η ποιότητα της πολιτικής σχέσης (η χαλαρή ενότητα μέσα στην ασαφή διαφορετικότητα) που έχουν τα μέλη της ΚΝΕ με το ΝΑΡ και τις πολιτικές επιλογές του. Και από αυτό δημιουργούνται αντικρουόμενες εντάσεις. Ενας αριθμός μελών και συμπαθούντων της ΚΝΕ δεν καλύπτεται πολιτικά και οργανωτικά από το ΝΑΡ. Είτε γιατί θεωρούν ότι το ΝΑΡ εγκαταλείπει τις «μαρξιστικο-λενινιστικές» αρχές, είτε γιατί το θεωρούν ακόμη δέσμιο νεο-σταλινικών αντιλήψεων και πρακτικών.

Γι’ αυτούς μπαίνει ζήτημα μιας «άλλης» πολιτικής στέγης -μιας πολιτικής οργάνωσης νεολαίας ανεξάρτητης οργανωτικά _και  πολιτικά από το ΝΑΡ. Αλλά τι είδους Νεολαία και σε ποιες δυνάμεις να στηριχθει; Το μεγαλύτερο κομμάτι υιοθετεί, θεωρητικά τουλάχιστον, τον προσανατολισμό του ΝΑΡ προς τη βάση του ΚΚΕ. Αυτό δείχνει, εξάλλου, η παρουσία και ο χαιρετισμός της «άλλης» ΚΝΕ στη συνδιάσκεψη. Στην πράξη, όμως, ένας τέτοιος προσανατολισμός αποδεικνύεται εντελώς ανεδαφικός στο χώρο της νεολαίας και ιδιαίτερα στο φοιτητικό κίνημα.

Η ύπαρξη ενός ευρύτερου ανένταχτου αριστερού ρεύματος στο «μπλοκ των καταλήψεων» οδήγησε την πλειοψηφία του Κ.Σ. της ΚΝΕ να προτείνει ένα σχήμα πολιτικής συγκρότησης («πολιτική ενοποίηση» είναι ο όρος που χρησιμοποιείται) των αγωνιστών αυτού του ρεύματος οι περισσότεροι εκ των οποίων δεν είναι του πολιτικού περίγυρου ούτε του ΚΚΕ ούτε του ΠΑΣΟΚ. Πρόκειται για νέους (και νέες;) που η ίδια η εισήγηση ομολογεί ότι ψάχνονται, αρνούμενοι να ενταχθούν _»σε κάτι ήδη υπάρχον και διαμορφωμένο») (δηλαδή την υπάρχουσα ΚΝΕ), οι οποίοι _»αναζητούν τη συγκρότηση μιας νέας πολιτικής οργάνωσης»,  μιας _»οργάνωσης πολιτικών κινήσεων».

Για να γίνει πιο κατανοητή η πρόταση που τελικά υιοθέτησε η συνδιάσκεψη, πρέπει να διευκρινιστεί ότι δεν γίνεται λόγος για πολιτικοσυνδικαλιστικά σχήματα τύπου αριστερών συσπειρώσεων αλλά για μια _»οργάνωση νεολαίας κομμουνιστικής κατεύθυνσης σε ανώτερο επίπεδο απ’ ό,τι είναι σήμερα η ΚΝΕ».  Πρόκειται για έναν ευρύτερο οργανωτικοπολιτικό στόχο που δεν περιορίζεται στο φοιτητικό κίνημα. Η όλη πρόταση στηρίζεται στην εκτίμηση ότι υπάρχει, και στους εξωφοιτητικούς χώρους, _»μια φυσική νεολαιίστικη πρωτοπορία που προσεγγίζει την αναγκαιότητα πολιτικής οργάνωσης».  Μια πρωτοπορία που απαρτίζεται από: _»μέλη της ΚΝΕ, ανένταχτους αριστερούς νεολαίους, «φρέσκιες» δυνάμεις που αναδείχτηκαν μέσα από τους πρόσφατους αγώνες, νεολαίους που ανήκουν σε άλλες υπάρχουσες αριστερές πολιτικές οργανώσεις και κινήσεις».  Σ’ αυτούς απευθύνεται η ΚΝΕ προτείνοντας την από κοινού και σε ισότιμη βάση συγκρότηση πολιτικών κινήσεων στους διάφορους χώρους με στόχο τη _»διακλάδωση και ενοποίησή τους σε πανελλαδική οργάνωση».

Πρόκειται για ένα φιλόδοξο σχέδιο. Το παράδοξο, ωστόσο, είναι ότι το ΝΑΡ, που ασφαλώς έχει συζητήσει και συμφωνεί με έναν τέτοιο προσανατολισμό για την ΚΝΕ, κάνει ακριβώς το αντίθετο όσον αφορά τη δική του οικοδόμηση. Αρέσκεται στις πολιτικοσυνδικαλιστικές συγκλίσεις αλλά αποφεύγει οποιαδήποτε «πολιτική ενοποίηση» με οργανωμένες αριστερές ομάδες θεωρώντας ότι κάτι τέτοιο θα «στιγμάτιζε» και θα υπονόμευε τον προσανατολισμό του προς τη βάση του ΚΚΕ και του ΠΑΣΟΚ.

Είναι αναμφίβολα θετικό που η ΚΝΕ προωθεί ένα τέτοιο άνοιγμα. Μήπως όμως έχουμε να κάνουμε με ένα σχηματικό σχέδιο που βασίζεται σε μια υπεραισιόδοξη εκτίμηση της πολιτικής κατάστασης του νεολαιίστικου κινήματος που αντί να καλύψει, θα διευρύνει τις οργανωτικές και πολιτικές αδυναμίες της ΚΝΕ; Αρκεί μια γενική μαχητικότητα και αντικαθεστωτική διάθεση για να δημιουργηθούν νέες πολιτικές κινήσεις και επαρκεί η ΚΝΕ για να τις δέσει πανελλαδικά; Υπάρχει η προαπαιτούμενη πολιτική εμπιστοσύνη στους κόλπους της νεολαιίστικης πρωτοπορίας απέναντι στην ΚΝΕ και το ΝΑΡ που χρειάζεται για να πετύχει ένα τέτοιο εγχείρημα; Και γιατί αυτό το σχέδιο οικοδόμησης/υπέρβασης της ΚΝΕ να διακατέχεται από ένα «ή όλα – ή τίποτα» σύνδρομο; Η προτίμηση των καθαρά πολιτικών κινήσεων και η βιαστική απόρριψη των πολιτικοσυνδικαλιστικών συσπειρώσεων (πράγμα που δεν αποκλείει τις προσπάθειες πανελλαδικής και διακλαδικής δικτύωσής τους) δεν διακινδυνεύει τη διάλυση της ίδιας της ΚΝΕ στο βαθμό που δεν καρποφορήσει η «πολιτική ενοποίηση»;

Η ΚΝΕ και το ΝΑΡ έχουν μια ιστορική ευθύνη: να λειτουργήσουν σαν αξιόπιστος πόλος πολιτικής συσπείρωσης και αναφοράς. Οχι μόνο για τις «φρέσκιες» δυνάμεις που αναδείχνουν οι σημερινοί αγώνες, αλλά και για τους αγωνιστές και αγωνίστριες που απεγκλωβίζονται από τον σταλινισμό και τη σοσιαλδημοκρατία, καθώς και για όσους δίνουν τη μάχη τους μέσα από άλλες επαναστατικές οργανώσεις και κινήσεις. Τυχόν αποτυχία τους θα βαρύνει την ευρύτερη πρωτοπορία του εργατικού κινήματος.

Για να ανταποκριθούν όμως σε τέτοια ευθύνη χρειάζονται πέρα από την πολιτική βούληση και οι απαραίτητες πολιτικές προϋποθέσεις. Δεν αρκεί σήμερα ένας γενικός αντικαπιταλισμός αν δεν συνοδεύεται όχι μόνο από έναν αντι-Γκορμπατσοφισμό αλλά και από τον πιο αδιάλλαχτο και ανοιχτό _αντισταλινισμό.  Δεν αρκεί μια επαναστατική αναφορά στην εργατική τάξη αν αυτό δεν στηρίζεται στην ευρύτερη εργατική δημοκρατία (στο κίνημα αλλά και εσωκομματικά με την καθιέρωση δικαιωμάτων των τάσεων και της αναλογικής τους εκπροσώπησης σε όλα τα όργανα). Δεν λέει τίποτα η από καθήκον επίκληση της ταξικής πάλης αν παράλληλα δεν υπάρχει η πιο σθεναρή υπεράσπιση κάθε καταπιεσμένου κοινωνικού στρώματος.

Είναι πράγματι απαράδεκτο σύντροφοι και συντρόφισσες της ΚΝΕ να μην υπάρχει η παραμικρή αναφορά σε κεντρικές εισηγήσεις σας στη γυναικεία καταπίεση και τη φεμινιστική προβληματική, να μην θίγονται ζητήματα καταπίεσης κοινωνικών μειονοτήτων (όπως είναι τα δικαιώματα των ομοφυλόφιλων και λεσβιών), να είναι υποβαθμισμένη μέχρι ανύπαρκτη η ανάλυση για τη φύση του σχολείου και του πανεπιστημίου στον καπιταλισμό, να αγνοείται η οικολογική διάσταση της κρίσης τόσο του καπιταλισμού όσο και του «υπαρκτού σοσιαλισμού», να μην αναγνωρίζεται η ύπαρξη καταπιεσμένων εθνικών μειονοτήτων.

Τέτοια ζητήματα απασχολούν και ευαισθητοποιούν όσο ποτέ άλλοτε τους νέους και τις νέες σ’ όποιο χώρο κι αν βρίσκονται. Πολιτικές κινήσεις νεολαίας χωρίς τέτοιους προβληματισμούς και αντίστοιχη δράση δεν θα αγγίξουν την αγωνιστική πρωτοπορία ούτε θα καταφέρουν να υπερβούν τα στενά πολιτικοσυνδικαλιστικά όρια. Αντίθετα θα καταλήξουν σε τεχνητά κατασκευασμένα σχήματα χωρίς κοινωνική και πολιτική δυναμική.

Σ.ΟΡΦΑΝΟΓΙΑΝΝΗΣ

21 Μάρτη 1991


Σπάρτακος 29, Μάρτης 1991

Αρχείο Σπάρτακου


https://wp.me/p6Uul6-sH

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s